1. MỞ ĐẦU
1.1. Lý do chọn đề tài.
Mô hình trường học mới Trung học cơ sở (VNEN) chú trọng phát huy năng lực riêng của từng học sinh, không ứng xử một cách đồng loạt bằng cách quan tâm đến từng học sinh ngay trong quá trình học, kịp thời động viên kết quả đạt được, phát hiện những điểm mạnh để khuyến khích, những khó khăn để hướng dẫn, trợ giúp; đánh giá sự tiến bộ của từng học sinh theo yêu cầu giáo dục, không so sánh học sinh này với học sinh khác.
Dạy học theo mô hình VNEN là mô hình áp dụng phương pháp dạy học thay thế phương pháp dạy truyền thống. Chuyển đổi từ dạy học truyền thụ của giáo viên sang tổ chức hoạt động tự học của học sinh. Để học sinh thụ hưởng tốt nhất lượng kiến thức của bài học thì quá trình tự học, tự giáo dục của học sinh giữ vai trò trung tâm, còn giáo viên là người hướng dẫn, đồng hành với học sinh, giúp học sinh tự tìm hiểu kiến thức.
Phân môn Lịch sử thuộc bộ môn Khoa học xã hội góp phần thực hiện mục tiêu giáo dục chung, đáp ứng nhu cầu của học sinh trong việc tìm hiểu quá khứ, nhận thức xã hội hiện tại và hành động hợp quy luật. Trong bối cảnh mở rộng giao lưu, hội nhập quốc tế và khu vực, vấn đề giữ vững bản sắc dân tộc, giáo dục tình yêu quê hương, đất nước, ý thức trách nhiệm công dân,… càng phải được đề cao hơn bao giờ hết. Phân môn Lịch sử có ưu thế đặc biệt trong việc thực hiện các nhiệm vụ giáo dục ấy.
Lang Chánh một huyện miền núi còn gặp nhiều khó khăn về kinh tế nhưng rất giàu truyền thống văn hóa, cách mạng cùng với những danh lam thắng cảnh đẹp gắn liền với những di tích lịch sử từ bao đời nay. Với ba dân tộc chủ yếu là Mường, Thái, Kinh, đồng bào các dân tộc sinh sống trên Lang Chánh luôn yêu thương, đoàn kết và mang trong mình những phẩm chất tốt đẹp như cần cù, thông minh, siêng năng, chịu khó,.... Là học sinh, thế hệ trẻ tương lai của quê hương Lang Chánh, các em cũng cần có những hiểu biêt nhất định về những nét đẹp văn hóa, lịch sử của địa phương mình.
Năm học 2015–2016 Trường THCS Thị trấn Lang Chánh bắt đầu tổ chức cho học sinh khối 6 học theo mô hình VNEN. Đây là mô hình còn mới, tài liệu phục vụ cho việc dạy và học còn thiếu, chưa có nhiều sách hướng dẫn, tham khảo, cơ sở vật chất của nhà trường chưa đáp ứng đầy đủ cho việc dạy và học theo mô hình này, bản thân giáo viên trong quá trình giảng dạy còn thấy mới mẻ, xa lạ, vừa dạy vừa phải tìm tòi, nghiên cứu, trao đổi, học hỏi cho nên gặp không ít khó khăn ảnh hưởng đến quá trình dạy. Bài 21: "Tìm hiểu về quê hương em" là bài dạy khó, tư liệu về địa phương còn hạn chế, đặc biệt với chương trình VNEN việc dạy và học còn gặp nhiều bất cập.
Xuất phát từ thực tế trên, để khắc phục những mặt còn hạn chế trong việc tìm hiểu, giảng dạy những kiến thức về quê hương, trong suốt quá trình công tác bản thân tôi với nhiệm vụ của một giáo viên dạy bộ môn Lịch sử, tham gia giảng dạy chương trình VNEN được 1 năm đã có những trăn trở, suy nghĩ và đã đúc rút được một số những kinh nghiệm cũng như là một số biện pháp để nâng cao hiệu quả giúp cho bài học "Tìm hiểu về quê hương em" được tốt hơn, sôi nổi hơn, có ý nghĩa hơn, tạo hứng thú cho học sinh nhiều hơn. Chính vì vậy tôi đã chọn đề tài "Một số biện pháp tạo hứng thú cho học sinh lớp 6 chương trình VNEN để đạt hiệu quả cao khi học bài 21: "Tìm hiểu quê hương em" ở Trường THCS Thị trấn Lang Chánh", qua đó giúp các em hiểu biết sâu sắc hơn về quê hương Lang Chánh cũng như giáo dục các em lòng tự hào, gắn bó với quê hương của mình.
1.2 Mục đích nghiên cứu:
Thông qua đề tài này, cung cấp cho học sinh một số đặc điểm về vị trí địa lí, vài nét về sự hình thành và phát triển của địa phương. Biết được một số ngành nghề và một số di sản văn hóa của địa phương, những sự kiện, nhân vật lịch sử gắn liền với làng bản, thôn xóm,… nơi mà các em đang sinh sống, từ đó sẽ có tác động mạnh mẽ đến tình cảm, tư tưởng, thông qua đó giáo dục tình yêu quê hương, đất nước, niềm tự hào, tự tôn dân tộc cho các em.
Đồng thời với các giải pháp đưa ra sẽ giúp cho tiết học sôi nổi hơn, đạt được hiệu quả cao hơn